Een koude zondagmiddag, de geur van houtskool en rook die langzaam je tuin in kruipt. Dat is het kamado-gevoel.
▶Inhoudsopgave
- De basis: houtskool en opbouw
- Methode 1: Aanmaakwokkels en blokjes (de klassieker)
- Methode 2: De elektrische aansteker (de schone techniek)
- Methode 3: De luchtstarter (Chimney Starter) voor de snelle start
- Veiligheid en veelgemaakte fouten
- Temperatuur beheersen: van low & slow tot pizza
- Na de sessie: doven en onderhoud
Maar voordat je die perfecte brisket of sappige ribeye kunt bereiken, is er één cruciale stap: het aansteken. Het klinkt simpel, maar hoe je je kamado aansteekt, bepaalt voor een groot deel het succes van je sessie. Een verkeerde start leidt tot een lange wachtijd, een verstopte luchttoevoer of zelfs een barstende keramiek bol. Geen zorgen, ik help je op weg met drie bewezen methoden die veilig zijn en garant staan voor een perfecte start.
De basis: houtskool en opbouw
Voordat we ook maar een lucifer aansteken, moeten we het hebben over de brandstof.
Je kamado is zo goed als de kolen die je erin gooit. In 2026 zie je een duidelijke trend naar duurzaamheid. Consumenten kiezen steeds vaker voor FSC-gekeurde houtskool of merken met een "Zero Carbon" claim. Dit is niet alleen goed voor het milieu, het brandt ook schoner.
Er zijn twee hoofdtypes: briketten en houtskool (stuk). Briketten branden stabiel en lang, ideaal voor die lange low & slow sessies.
Een zak Kamado Joe Big Block of The Bastard briketten kost je tegenwoordig zo'n €15 tot €20 per 5kg. Het nadeel?
De fijnere as kan na verloop van tijd de luchttoevoer onderin verstoppen. Houtskool (stuk) geeft meer rooksmaak en is heter, maar brandt ook sneller op. Dit is vaak premium spul; denk aan merken als Fogo of Jealous Devil, waar je al snel €20 tot €30 per 5kg voor neerlegt.
De opbouw is minstens zo belangrijk. Gooi je kolen niet zomaar plat op de bodem.
Bouw een soort komvormige piramide of stapeling. Gebruik grove stukken onderin en kleinere erop. Waarom? Fijn gruis zakt naar beneden en kan de openingen naar de asbak blokkeren.
Resultaat: je kamado stikt, de temperatuur stijgt oncontroleerbaar of daalt juist. Even de grillrooster heen en weer schudden voordat je begint, haalt het ergste fijnstof weg.
Dat scheelt een hoop frustratie.
Methode 1: Aanmaakwokkels en blokjes (de klassieker)
Dit is de meest bekende methode en werkt voor bijna iedere beginner.
Je hebt biologische aanmaakwokkels (houtwol) of de klassieke paraffine blokjes. Ze zijn overal te koop en kosten een paar euro. De werking is simpel: je steekt ze aan en die vlam zorgt ervoor dat je kolen langzaam ontbranden. De stappen zijn eenvoudig, maar details doen ertoe.
Vul je kamado met kolen volgens de hierboven beschreven opbouw. Nu het belangrijke deel: plaats twee of drie wokkels (of één blokje) tussen de kolen, niet eronder. Waarom?
Als je ze eronder legt, heb je direct contact met het hete keramiek en dat leidt tot ongelijke verbranding en potentieel gevaarlijke vonken.
Steek ze aan met een lange aansteker om je vingers te sparen. Laat het deksel voor de eerste 5 tot 10 minuten open. Je ziet de kolen langzaam oranje gloeien.
Pas als je een goede gloed ziet, sluit je de kamado en zet je de onderste luchttoevoer op ongeveer 2 tot 3 centimeter (of 50% voor lage temperaturen). Het grote voordeel van wokkels is de lage prijs en verkrijgbaarheid. Een nadeel?
Goedkope paraffine blokjes kunnen een chemische geur afgeven die je soms terug proeft in je eten, vooral als je ze direct onder je vlees plaatst. Gelukkig zijn biologische varianten steeds beter verkrijgbaar.
Methode 2: De elektrische aansteker (de schone techniek)
Voor de puristen die geen enkele chemische geur in hun eten willen, is de elektrische aansteker de heilige graal.
Dit is een keramische staaf of RVS-spiraal die je op het licht aansluit. Je steekt hem tussen de kolen, zet hem aan en hij gloeit fel rood. Binnen 5 tot 8 minuten ontstaat er een prachtige gloedhaard zonder één vlammetje of rookwolk.
Deze methode is 100% rookvrij bij het aansteken, wat ideaal is als je in een appartementencomplex woont of rookoverlast wilt voorkomen. Bovendien blijft er totaal geen chemische rest achter.
De prijs voor zo'n ding ligt tussen de €30 en €60, afhankelijk van het merk (zoals OnlyFire of de bekende GrillGun).
Je bent wel afhankelijk van een stopcontact. Een verlengsnoer is vaak nodig en dat kan in de tuin een struikelblok zijn. Ook is de staaf kwetsbaar; laat hem niet vallen. De werking is simpel: steek de staaf diep tussen de kolen, sluit hem aan en wacht tot je ziet dat de kolen rondom de staaf rood gloeien.
Haal de staaf eruit (voorzichtig, want hij is gloeiend heet) en sluit de kamado. Je zult versteld staan hoe schoon en snel dit gaat. Geen vonken, geen gedoe.
Methode 3: De luchtstarter (Chimney Starter) voor de snelle start
Dit is de favoriet van menig BBQ-held. De luchtstarter, ofwel chimney starter, zorgt voor een extreem snelle en gelijkmatige verbranding zonder chemicaliën.
Je vult de metalen cylinder met kolen, stopt een aanmaakblokje onderin en wacht. Door de luchttoevoer van onderaf ontstaat er een schoorsteeneffect en gloeien de kolen in 10 tot 15 minuten fel op. Let op: dit is een methode waarbij je de kolen buiten de kamado aansteekt.
Als de kolen gloeien, giet je ze voorzichtig in je kamado. Dit vereist wel wat spierkracht en goede hittebestendige handschoenen.
De hitte is enorm en een vonkenregen is het gevolg als je het te snel gooit. Waarom zou je dit doen? Snelheid en efficiëntie. Je hebt in no-time een volle lading gloeiende kolen die je direct in de kamado kunt leggen voor die hoge temperaturen. Het nadeel is het risico op morsen en de impact op je kamado; de kolen vallen hard neer, wat op de lange termijn het keramiek of de luchtroosters kan beschadigen. Gebruik deze methode dus vooral voor snelle, hete sessies.
Veiligheid en veelgemaakte fouten
Zelfs de beste pitmasters maken weleens een fout. De meest fatale voor je kamado is de "water test".
Nooit, maar dan ook nooit, water in of over je hete kamado gooien om hem af te koelen. Door de thermische schok barst het keramiek. Dit is een gebruikersfout en garantie dekt dit niet.
Laat je kamado op een natuurlijke manier afkoelen, dit duurt 24 tot 48 uur. Wil je het proces versnellen?
Zet het deksel open en verwijder de as. Een ander veelvoorkomend probleem is de verstopte asbak.
Als je de as niet verwijdert voor je nieuwe kolen aansteekt, zakt deze bij hoge temperatuur naar beneden en verstopt de luchttoevoer. Je kamado "stikt" en de temperatuur wordt onvoorspelbaar. Even schudden met de grillrooster scheelt al een hoop. Tenslotte het "schoorsteeneffect". Sluit je de kamado terwijl de bovenste ventilatie nog dicht is, dan hopen rook en gassen zich op.
Als je dan het deksel opent, kan er een "flashback" optreden met een flinke vlamuitstoot. Altijd eerst de bovenste ventilatie openen voordat je het deksel sluit. Veiligheid gaat boven alles.
Temperatuur beheersen: van low & slow tot pizza
Het aansteken is stap één, maar het instellen van de juiste temperatuur is de kunst. Voor een low & slow sessie (100°C - 120°C) steek je de kolen aan op één punt.
Gebruik maar één of twee wokkels. Zet de onderste luchttoevoer op een kier (1-2 cm) en de bovenste ook. Het kan 30 tot 45 minuten duren voordat de kamado op temperatuur is. Wees geduldig.
Gebruik een kerntemperatuurmeter met alarm om het proces te volgen. In 2026 zien we dat apps (van merken als Kamado Joe of Meater) dit proces steeds makkelijker maken.
Voor direct grillen of pizza's (200°C - 350°C) moet je het vuur feller aansteken. Steek de kolen op drie punten aan (vorm een driehoek) of bedek de hele bodem. Zowel de onderste als de bovenste ventilatie moeten (bijna) volledig open.
Binnen 15 tot 20 minuten is je kamado heet genoeg. Een pizza bakken? Gebruik dan de "Double Split Deflector" om de zijkant van de pizza te garen terwijl de bodem knapperig blijft.
Na de sessie: doven en onderhoud
Je sessie zit erop, maar je werk is nog niet klaar. Veilig doven is essentieel.
Sluit allereerst de onderste luchttoevoer volledig. Geen zuurstof betekent geen vuur. Sluit daarna de bovenste ventilatie.
Laat de kamado gesloten; het vuur dooft vanzelf. De kamado blijft nog uren warm, dus verplaats hem niet direct.
Verwijder altijd de as na een sessie met een aszuiger. Dit voorkomt dat vocht de as omzet in een modderige substantie die je roosters doet roesten. Een pro-tip: bewaar de nog niet volledig verbrande kolen in een metalen emmer met deksel.
Je kunt ze bij de volgende sessie hergebruiken, wat je tot 30% op brandstofkosten kan besparen. Zo blijft kamado BBQ'en niet alleen heerlijk, maar ook vriendelijk voor je portemonnee.