Je staat in de winkel, of online, en je ziet ze staan. De kamado’s.
▶Inhoudsopgave
Grote keramische eieren in allerlei kleuren en maten. Big Green Egg, Kamado Joe, The Bastard. Ze zien er allemaal geweldig uit, maar welke moet je nu echt hebben?
Je budget is rond de €1000,- en je wilt niet zomaar een gokje wagen. Dit is scenario 21: de serieuze thuiskok die de sprong wil wagen, maar door de bomen het bos niet meer ziet.
We gaan dit oplossen. Geen moeilijke verhalen, maar een helder plan.
Stel je voor: je wilt op zondag een spareribs van 8 uur laten garen, maar op woensdagavond snel even twee kippenbouten grillen voor het avondeten. En misschien wil je wel eens een brood bakken of een pizza maken. Het is de klassieke valkuil om te kiezen voor een te groot of een te klein model. Je betaalt voor een XL model dat je 90% van de tijd niet gebruikt, of je propt je spareribs klem in een te kleine koepel. Scenario 21 draait om de perfecte balans voor een huishouden van 2 tot 6 personen.
De 500-800 euro valkuil: Budgetmerken vs. Topkwaliteit
Als je net begint, is de verleiding groot om een kamado van een budgetmerk te kopen. Je kent ze wel: merken die je bij de bouwmarkt vindt, vaak voor €300 tot €500.
Ze zien er op het eerste gezicht prima uit. Maar van dichtbij bekijken ze vaak wat minder rooskleurig.
De keramische wanden zijn dunner, de afwerking slordiger en de garantie is vaak beperkt tot een jaar. Ze doen hun werk, maar de warmteregulatie is minder stabiel. Als je een brisket van 12 uur wilt roken, wil je geen twijfels over de isolatie.
De echte topmerken zoals Big Green Egg en Kamado Joe gebruiken hoogwaardig, dik keramiek. Dit houdt de warmte veel langer vast en is veel duurzamer. Je gooit er niet zo snel een barst in. De garantie op de keramiek van Big Green Egg is bijvoorbeeld levenslang.
Dat is een wereld van verschil. Natuurlijk, je betaalt meer. Veel meer soms.
Een Big Green Egg Large begint rond de €1100,- zonder onderstel. Maar de totale kosten over 10 jaar?
Die zijn vaak lager dan een budgetmodel dat je na drie jaar moet vervangen. Een specifiek model om in de gaten te houden is The Bastard. Dit Nederlandse merk biedt een uitstekende prijs-kwaliteitverhouding.
Ze zijn vaak iets goedkoper dan de Big Green Egg, maar bieden vergelijkbare kwaliteit en een iets moderner design.
Ze zijn universeel compatibel met accessoires. Voor scenario 21 is The Bastard Medium of Large een serieuze kandidaat. Je krijgt topkwaliteit zonder de hoofdprijs te betalen.
Maatwerk: Welke diameter heb je echt nodig?
De keuze voor een model hangt volledig af van je eetpatroon. De meeste kamado's hebben een ronde grondplaat. Die diameter bepaalt wat je kwijt kunt.
Voor één of twee personen is een Mini (13 cm) of Small (31 cm) vaak al voldoende.
Je kunt er prima twee biefstukken of vier hamburgers op kwijt. Maar zodra je visite krijgt of leftovers wilt bewaren, kom je ruimte te kort.
Voorkom dat je constant in shifts moet koken. De klassieke maat voor de meeste gezinnen is de Large (41-49 cm). Dit is de maat die je overal ziet.
Je kunt er makkelijk vier tot zes burgers op kwijt, of twee grote spareribs.
De meeste accessoires zijn specifiek voor deze maat gemaakt. Denk aan pizzastenen, roosters en plate setters. De Large is de veiligste keuze voor Scenario 21. Je hebt de ruimte voor grote stukken vlees, maar je verspilt niet teveel houtskool als je alleen maar twee speklappen wilt bakken.
Wil je echt uitpakken? Ga voor een XL model.
Hierop kun je makkelijk twee sparerib-racks naast elkaar leggen of een complete grote pizza bakken. Het nadeel?
Hij verbruikt meer houtskool en neemt meer plek in op je terras. Tenzij je regelmatig een groep van 8+ personen voedt, is de Large vaak praktischer en zuiniger in gebruik. Houdt rekening met de ruimte die je nodig hebt voor de BBQ én de werkruimte eromheen.
Accessoires: Het echte werk zit ‘m in de details
Een kamado kopen is één ding, maar zonder de juiste accessoires haal je er niet het maximale uit. De belangrijkste aanschaf na de BBQ zelf is een plate setter (of convectie plaat).
Dit onderdeel zorgt ervoor dat je indirect kunt koken. Zonder deze plaat staan je spareribs direct boven het vuur en verbranden ze. Je kunt hem ook gebruiken als pizzasteen.
Koop deze direct bij je aanschaf, het is geen optie. Als je van grillen houdt, is een grillrooster met lift-assistent een must.
De deksel van een kamado is zwaar keramiek. Een gasveer (DomeLifter) helpt je om hem soepel en veilig te openen zonder dat je hem omgooit of je vingers brandt. Bij Kamado Joe zit dit vaak al standaard in de doos (DomeLifter), bij Big Green Egg is het een extra accessoire. Zie het als een cheap life-hack voor je veiligheid.
Voor de echte low & slow fans is een wireless thermometer essentieel. Je wilt de kerntemperatuur van je vlees in de gaten houden zonder de deksel open te doen.
Merken als Meater of Inkbird werken goed. Let wel op dat je de probes goed schoonhoudt. En als je veel rook wilt, investeer dan in een rookbox of pellet tube.
Hiermee voeg je extra rooksmaak toe, vooral bij langere sessies op lage temperaturen.
Vergeet niet dat je bij een kamado van €1200,- al snel €200,- aan accessoires kwijt bent. Reken dit mee in je budget.
De brandstof: Goede kolen maken of kraken
Je kamado is zo goed als de houtskool die je erin gooit.
Gebruik je goedkope, stoffige kolen uit de supermarkt? Dan eindig je met een asberg en een bittere smaak op je eten. Je wilt lumpwood (niet-geperste, grote stukken houtskool). Dit brandt schoon, heet en geeft weinig as.
Big Green Egg en Kamado Joe verkopen hun eigen huismerk kolen, en die zijn van uitstekende kwaliteit. Ook merken als The Bastard of Bastard BBQ Brand zijn top.
De hoeveelheid kolen die je nodig hebt verschilt per sessie. Voor een snelle steak (20 minuten) gooi je de bodem net vol.
Voor een 12-uurs brisket moet je de kamado voor 70% vullen met kolen. Het slimme aan een kamado is dat je de kolen makkelijk kunt hergebruiken. Blus de BBQ na het koken af door alle luchttoevoeren dicht te draaien.
De resterende kolen kun je de volgende keer weer gebruiken. Dit maakt de brandstofkosten per sessie relatief laag.
Een veelgestelde vraag: "Kan ik ook briketten gebruiken?" Ja, dat kan. Maar let op dat je goede, ongeperste briketten neemt zonder toevoegingen. Geperste briketten (de goedkope uit de zak) bevatten vaak lijm en andere rotzooi die je proeft.
Bovendien geven ze meer as. Als je een kamado koopt, probeer dan over te stappen op houtskool.
Je zult het verschil in smaak en schoonmaken direct merken.
Praktische tips voor Scenario 21
Als je nu de knoop doorhakt, begin dan met het schoonmaken van je kamado. Brand hem leeg op hoge temperatuur (250°C+) voordat je het eerste gerecht klaarmaakt. Dit heet 'seasonen'.
Het verwijdert fabrieksresten en vet. Zorg dat je altijd een reserve zak houtskool in huis hebt. Niets is vervelender dan op zondagmiddag zonder brandstof te zitten terwijl je gasten er al zijn.
Investeer in een goed onderstel. De Large weegt al snel 60-70 kilo.
Een onderstel met wielen maakt het verrijden voor het schoonmaken of in de winter opbergen een stuk makkelijker. Zet je kamado nooit direct tegen een schutting of muur. De uitstekende rand wordt enorm heet.
Houd minimaal 15 cm speling rondom. Tot slot, wees geduldig.
De eerste paar keer koken is wennen. Je leert de ‘ventjes’ kennen: de onderste schuif regelt de temperatuur grof, de bovenste schuif fijn.
Binnen 10 minuten kun je de temperatuur tot op de graad nauwkeurig regelen. Zodra je door hebt hoe je de 'Stall' (het fenomeen waarbij de temperatuur stagneert bij langzaam garen) de baas wordt, ben je geen beginner meer. Je bent een pitmaster. Kies voor Scenario 21: ga voor een medium formaat van topkwaliteit. Je zult er geen spijt van krijgen.