Een kamado is een investering voor het leven. Denk aan een Big Green Egg of Kamado Joe.
▶Inhoudsopgave
Je wilt 'm zo houden. Vet en as zijn je grootste vijanden.
Ze smeren de keramische ringen en verpesten de trek. Ik heb een gouden tip voor je om je Kamado 21 (of vergelijkbare modellen) in topconditie te houden. Dit scheelt je een hoop frustratie en geld.
Waarom schoonmaken meer is dan alleen as leegmaken
Veel mensen denken dat een kamado onderhoudsvrij is. Dat klopt bijna. Het keramiek is ijzersterk.
Maar de bewegende delen? Daar zit de crux. De aslade, de roosters en de ventilatieschuiven.
Vet is sluwe troep. Het hecht zich aan de koepel en de bodem.
Als je het niet weghaalt, wordt het hard. Na een tijdje lijkt je kamado op een oude oven. De luchttoevoer kan niet meer soepel. Je temperatuurregulatie gaat naar de knoppen.
Een schone kamado presteert beter. Minder rooksmaak van oude meuk.
Geen brandgevaar door opgehoopt vet. En je voorkomt barstjes in het keramiek door uitzetting. Het gaat hier niet om schoonheid.
Het gaat om functioneel. Om die perfecte brisket of die knapperige pizza.
De Kern: De Aslade en het Vetschild
De belangrijkste stap gebeurt na elke sessie. Haal de aslade eruit.
Gooi de as weg. Gebruik een aszuiger of een speciale emmer.
Dat is stap 1. Stap 2 is het echte werk: de bodem van de kamado. Daar zit vaak een laagje vet dat is doorgelekt.
Dit is je vijand. Gebruik een stevige staalborstel of een speciale kamado schraper.
Schraap het vet en de restanten los. Je hoeft niet tot op het kale keramiek te schuren. Haal de grote brokken weg. Zorg dat de openingen in de bodem (de luchtgaten) vrij zijn.
Als die dichtzitten, krijg je geen zuurstof bij je kolen. En zonder zuurstof geen vuur. Simpel, maar cruciaal.
De tip die alles verandert: Gebruik aluminiumfolie in de aslade. Vouw een stuk folie dat net iets groter is dan de lade. Druk het voorzichtig in de vorm. Laat een randje omhoog komen.
Je hoeft nu niet te krabben na elke BBQ. Haal de vieze folie eruit, en je bent klaar. Dit werkt voor de Big Green Egg aslade net zo goed als voor The Bastard.
De Rookkanalen en de Koepel
De rook moet weg. Door de bovenste ventilatieschuif.
Als daar een laag vet of roet op zit, beperk je de afvoer. Dit zorgt voor een vieze, bittere smaak. Je vlees smaakt dan naar rook, maar niet de goede. Controleer de bovenkant van de koepel.
Daar zie je vaak roet zitten. Gebruik hier een natte doek voor.
Doe er wat afwasmiddel op. Schuur de binnenzijde van de koepel. Niet te hard.
Je wilt het glazuur (de coating) niet beschadigen. Bij kamado's van keramiek (zoals de Kamado Joe Classic) is het oppervlak gevoelig. Krassen zorgen ervoor dat vet en vocht intrekken.
Dat wil je niet. Na het schoonmaken, veeg je het overtollige water weg met een droge doek.
De roosters verdienen ook aandacht. Gietijzeren roosters? Laat ze staan. Vet wordt dan karamel en vormt een beschermend laagje. RVS roosters? Die mogen in de vaatwasser of in een emmer met sodawater. Laat ze weken. De volgende dag schrobben en je hebt weer blinkend roestvrij staal.
Verschillen per merk en model
Niet elke kamado is hetzelfde. De Big Green Egg (BGE) heeft een simpele aslade. Die is makkelijk te vervangen.
De Kamado Joe heeft vaak een "EasyClean" systeem. Dat is een rvs rooster met asopvangbak. Dat werkt sneller.
Je tilt het rooster eruit en gooit de bak leeg. De Bastard heeft een diepe aslade.
Die is robuust, maar je hebt meer folie nodig. Prijzen voor onderhoudsonderdelen:
- Aslade folie (rollen): €10 - €15.
- Nieuwe aslade (BGE Large): €70 - €90.
- RVS rooster (Kamado Joe): €50 - €70.
- Keramische bodemring (slijtage): €60 - €120. De investering in folie is het laagst.
De vervanging van een kapotte bodem is het duurst. Als je de aslade niet schoonhoudt, kan het vet vastbranden.
Dit geeft extreme hitte op één plek. Het keramiek kan barsten. Een barst in de bodem is dodelijk voor je kamado. Dan kun je hem weggooien. Dus, die folie is je beste vriend.
De Gouden Tip: De 'Folie-Truc' stap voor stap
Deze tip bespaart je uren werk. Doe dit voordat je begint met grillen. Of meteen erna terwijl hij nog warm is (maar niet gloeiend heet).
Je hoeft nu nooit meer te krabben. Geen gevecht met aangekoekte smurrie.
- Haal de kolenresten weg: Schud de korf even leeg boven de asbak.
- Meten: Neem een stuk aluminiumfolie. Ongeveer 40x40 cm voor een Medium/Large.
- Vouwen: Vouw de randen om, zodat je een bakje hebt. Leg het in de aslade.
- Aandrukken: Druk het folie in de hoeken. Zorg dat het strak zit, maar niet scheurt.
- BBQ-en: Doe je kolen er bovenop. Stook op. Het folie vangt het vet op.
- Na de BBQ: Als de kamado afgekoeld is, haal je het folie eruit. De aslade is schoon.
Dit werkt voor low & slow sessies (veel vetdruppels) en voor hoge hitte (kolenresten). Zorg dat het folie dik genoeg is.
Dunne bakjes scheuren snel. Twee laagjes is beter. Als je de aslade wilt schoonmaken, veeg je hem leeg. Klaar.
Checklist voor lang leven
Naast de folie-truc zijn er kleine dingen die helpen. Check de rubbersnaren (de deurafdichting).
Bij een Kamado Joe zijn die rood. Bij The Bastard zwart. Als ze hard worden of barsten, vervang ze.
Een slechte afdichting lekt lucht. Je vuur wordt onbestuurbaar.
De aspijp (de buis van de aslade naar de vuurbox) moet vrij zijn. Duw een oude schuurspons of een borstel doorheen na een jaar intensief gebruik. Als deze verstopt is, komt er geen lucht onder je kolen. Je vuur dooft.
En tot slot: de ventilatieschuiven. De onderste (Schaar) en de bovenste (Damper).
Vet en roet doen ze vastzitten. Beweging houdt ze soepel.
Schuif ze heen en weer als ze warm zijn (niet gloeiend!). Dit breekt de roetlaag. Als ze toch vastzitten? Gebruik een beetje WD-40 op de as van de schuifring (niet in de rook!).
Houd je kamado schoon, en hij houdt jou warm. Met de folie-trux ben je klaar in 2 minuten. Zo blijft je keramische juweel een plezier voor altijd.