Dat grote ovalen gevaarte op je terras. De Primo Oval XL 400.
▶Inhoudsopgave
Het is niet zomaar een kamado; het is dé oplossing voor iedereen die zich suf ergert aan de ronde vorm van een Big Green Egg of Kamado Joe. Want hoe mooi die ook zijn, een rechte brisket of drie tegelijkertijd burgers bakken? Dat blijft een passen en meten.
De Oval XL 400 biedt een bakoppervlak van maar liefst 61 x 41 centimeter. Dat is serieus groot. In deze review duik ik in wat deze kamado echt anders maakt en of hij de investering waard is voor jouw backyard BBQ-sessies.
Waarom de ovale vorm een gamechanger is
Stel je voor: je hebt trek in pulled pork. Een flink stuk vlees dat uren op 105°C moet sudderen.
Bij een ronde kamado zit je altijd te rommelen met de warmtebron.
Of je moet een plate setter gebruiken om indirect te koken, waardoor je bakoppervlakte gehalveerd wordt. Bij de Primo Oval XL 400 werkt het anders. De vorm is langwerpig, waardoor je de warmtebron makkelijk naar één kant kunt schuiven.
Dit geeft je een enorm indirect gedeelte en een direct gedeelte tegelijkertijd. Je kunt dus perfect low & slow roken aan de ene kant, terwijl je aan de andere kant de groenten of een steak seart. Dit heet de dual-zone setup. Het is de reden waarom veel wedstrijd-pitmasters kiezen voor Primo.
De flexibiliteit is simpelweg superieur aan een ronde kamado. De capaciteit is ook indrukwekkend.
Je past er makkelijk 12 tot 16 burgers op, of drie grote spareribs naast elkaar zonder dat ze hoeven te kronkelen. Geen gedoe meer met ribben die over de rand hangen en aanbranden.
Het is een bakoppervlak waar je u tegen zegt. Voor grote gezinnen of als je vaak mensen uitnodigt, is dit een directe upgrade ten opzichte van een Medium of Large uitvoering van de concurrenten.
Bouwkwaliteit en materialen: Hoe stevig is 'ie?
De Primo keramiek is dik. Echt dik. Met een wanddikte van ongeveer 2,5 centimeter voelt de Oval XL 400 aan als een tank.
Dit houdt de warmte extreem goed vast, wat essentieel is voor die stabiele lage temperaturen tijdens een 12-uurssessie. De keramiek is geglazuurd aan de buitenkant, wat hem bestand maakt tegen Nederlands weer. Sneeuw, regen of brandende zon; de BBQ blijft er goed uitzien. De scharnieren zijn robuust en voorzien van een gasveer.
Het deksel gaat soepel open en dicht, zonder dat je hoeft te duwen of trekken. Dit is een groot verschil met goedkopere kamado's waarbij het deksel nog wel eens wil doorslaan.
Bij Primo zit die veer erop om het gewicht te compenseren. Handig, want je wilt niet dat je gloeiende deksel op je tenen valt.
Een klein nadeel: het gewicht. De Oval XL 400 is zwaar. Zonder onderstel weegt het bovenste deel al snel 45 kilo.
Met het onderstel (wat je eigenlijk wel nodig hebt) erbij kom je uit op een kilootje of 80 tot 100. Zorg dus dat je een plekje in de tuin uitkiest waar je 'm niet meer makkelijk wilt verplaatsen. Een verrijdbaar onderstel is overigens wel los verkrijgbaar en een absolute aanrader.
Warmteregulatie: De schoorsteen en luchttoevoer
De temperatuur beheersen op de Primo Oval XL 400 is eenvoudig, maar vereist wel inzicht.
De onderste luchttoevoer werkt met een schuif die je fijn kunt doseren. Hoe verder je 'm openzet, hoe heter het vuur wordt. Simpel gezegd: meer zuurstof = verbranding gaat sneller = hogere temperatuur. De bovenste schoorsteen is instelbaar en bepaalt hoe snel de rook en hitte ontsnappen.
Voor low & slow sessies (rond de 110°C) zet je de onderste schuif maar een klein stukje open en de bovenste schoorsteen op een kier. Het duurt even voordat die temperatuur stabiel is, maar als 'ie er eenmaal is, kun je urenlang zonder bij te stoken.
Voor direct grillen op 250°C+ zet je beide schuiven verder open. De Oval XL 400 kan dan binnen 15 minuten op temperatuur zijn.
Een handige tip: gebruik een thermometer met twee probes. Eentje voor de kerntemperatuur van je vlees en eentje om de kamado-temperatuur in de gaten te houden. De ingebouwde thermometer in het deksel is een indicatie, maar vaak niet accuraat genoeg voor serieuze baksessies. Zorg dat je de temperatuur stabiel houdt voordat je het vlees erop legt.
Accessoires: Het Divide & Conquer systeem
Primo heeft een eigen accessoire-systeem, vergelijkbaar maar net anders dan de concurrenten. Het meest revolutionair is de ronde roosterverdeler.
Dit lijkt op het "Divide & Conquer" systeem van Kamado Joe. Je kunt de ruimte in de kamado horizontaal en verticaal indelen.
Dit betekent dat je meerdere niveaus kunt gebruiken, wat de capaciteit nog verder vergroot. Een essentieel accessoire is de plate setter (of convectieplaat). Dit is een pizzasteen-achtig plaatje dat je boven het vuur legt.
Het blokkeert de directe stralingswarmte en zorgt ervoor dat de hitte gelijkmatig verdeeld wordt. Zonder plate setter kun je namelijk niet indirect koken. Je kunt hem ook omgekeerd gebruiken als pizzasteen, wat overigens een van de leukste dingen is om te doen op een kamado. De roosters zijn gemaakt van roestvrij staal.
De kwaliteit is goed, maar roestvrij staal kan na verloop van tijd wel wat verkleuren door het rookproces.
Regelmatig schoonmaken met een borstel helpt. Voor de echte liefhebbers is er ook een gietijzeren rooster verkrijgbaar. Die houdt hitte beter vast en geeft mooie grillmarks, maar is wel zwaarder en onderhoudsgevoeliger.
Primo Oval XL 400 vs. de concurrentie
Hoe verhoudt de Primo Oval XL 400 zich tot de Big Green Egg XL en de Kamado Joe Big Joe? De BGE XL is een ronde kamado met een diameter van 54 cm.
Het oppervlak is ongeveer 2265 cm². De Primo Oval XL 400 heeft een oppervlak van ongeveer 2500 cm².
Qua grootte wint de Primo dus, vooral omdat je de ruimte efficiënter kunt gebruiken door de ovale vorm. De Kamado Joe Big Joe is ook groot (56 cm diameter) en heeft een vergelijkbaar oppervlak. De Big Joe heeft vaak als voordeel dat de accessoires (zoals de SloRoller) erg innovatief zijn.
Echter, de Primo wint op het gebied van directe en indirecte zones combineren. Bij een ronde kamado moet je vaak kiezen: of alles indirect, of alles direct. Bij de Primo kun je beide tegelijk. Prijs technisch zitten ze in dezelfde range.
De Primo Oval XL 400 kost inclusief onderstel en accessoires al snel €1800 tot €2200, afhankelijk van de deal.
De Big Green Egg XL Complete (met onderstel) zit daar ook rond de €1900. De Kamado Joe Big Joe III is vaak iets duurder, rond de €2400. De keuze hangt dus af van wat je prioriteit hebt: capaciteit en vorm (Primo) of een uitgebreid accessoire-ecosysteem (Kamado Joe).
Praktische tips voor de Primo Oval XL 400
Als je net begint met deze kamado, begin dan met kolen. Gebruik briketten van hoge kwaliteit, bijvoorbeeld Fogo of Kamado Joe Big Block. Deze branden langer en geven minder as.
Steek de briketten aan met een chimney starter. Dit is de snelste en schoonste manier.
Gooi de aanmaakblokjes niet direct op de kolen; dat geeft een chemische smaak aan je eten. Laat de kamado altijd even doorbranden voordat je gaat koken.
Zet de schuiven open en laat de temperatuur even naar 200°C gaan en weer zakken. Dit verbrandt eventuele resten van de vorige sessie en zorgt voor een schone start. Als je de Primo wilt gebruiken voor pizza, verwarm de steen dan goed voor.
Minimaal 30 minuten op de hoogste temperatuur. Bewaar je kamado buiten?
Gebruik een ademende hoes. Een plastic zeil zorgt voor condens en dat is slecht voor de keramiek en het aluminium frame. De Primo Oval XL 400 is robuust, maar verdient goede bescherming tegen de Nederlandse herfststormen.
Conclusie: Is deze grote jongen iets voor jou?
De Primo Oval XL 400 is een beest van een kamado. Het grootste bakoppervlak in zijn klasse, gecombineerd met de flexibiliteit van zones.
Als je regelhartig grote stukken vlees rookt, grote gezinnen voedt of gewoon de ruimte wilt hebben om te spelen met temperatuur, is dit een topkeuze. De bouwkwaliteit is uitstekend en gaat een leven lang mee. Is het dan perfect? Nee.
De accessoire-keuze is iets minder breed dan bij Kamado Joe, en het gewicht is een uitdaging. Als je alleen kleine stukken vlees bereidt of weinig ruimte hebt, is deze kamado overkill.
Kies dan voor een Primo Oval Junior of een medium uitvoering van de concurrent.
Maar voor de serieuze BBQ-fanaat die het maximale uit zijn tuin wilt halen, is de Primo Oval XL 400 een absolute aanrader. Het is een investering, maar een die je terugverdient in kookplezier en resultaat. Dus, als je die brisket perfect wilt leggen, weet je waar je moet zijn.